Wtorkowa sesja na rynkach finansowych przebiega pod znakiem rosnącego napięcia wokół europejskich zapasów gazu oraz dalszego umocnienia japońskiego jena, który zyskuje na sile dzięki lepszym danym gospodarczym z Japonii. Do tego dochodzi kontrast między rekordowym handlem zagranicznym Chin a słabnącym eksportem Niemiec. Mimo tych wydarzeń główne pary walutowe pozostają względnie stabilne, a złoty nie odnotowuje gwałtownych wahań.
- Ceny gazu w Europie wzrosły do około 75 euro za MWh, co jest najwyższym poziomem od końca 2022 roku.
- Europejskie magazyny gazu są zapełnione zaledwie w 66 procentach, co stanowi najsłabszy wynik o tej porze roku od 15 lat.
- Jen umocnił się do poziomu 152,89 za dolara, najniżej od lutego, zyskując około 4,5 procent w ciągu tygodnia.
- Chiński eksport wzrósł w sierpniu o 25 procent rok do roku, a nadwyżka handlowa Chin osiągnęła 119,1 mld dolarów.
- Niemiecki eksport nieoczekiwanie spadł w lipcu o 0,8 procent miesiąc do miesiąca, choć prognozowano wzrost.
Europa przed zimą z pustszymi magazynami niż zwykle
Sytuacja na europejskim rynku gazu robi się coraz bardziej napięta w miarę zbliżania się sezonu grzewczego. Ceny surowca wzrosły w ubiegłym tygodniu do około 75 euro za MWh, co oznacza najwyższy poziom od końca 2022 roku i ponad dwukrotność wartości sprzed roku. W praktyce oznacza to, że koszty ogrzewania oraz produkcji energii mogą być odczuwalne znacznie mocniej niż jeszcze niedawno zakładano.
Co istotne, europejskie magazyny gazu są zapełnione zaledwie w 66 procentach, co stanowi najniższy wynik o tej porze roku od piętnastu lat. Najgorzej wygląda to w Niemczech, gdzie zapasy sięgają jedynie 54 procent, oraz w Holandii, gdzie poziom ten wynosi 48 procent. Te dwa kraje, kluczowe dla europejskiego bezpieczeństwa energetycznego, wchodzą w sezon zimowy w wyjątkowo niekomfortowej pozycji.
Głównym powodem tej sytuacji pozostaje ograniczenie transportu przez cieśninę Ormuz. Eksport LNG z państw Zatoki Perskiej spadł od marca do sierpnia o ponad 85 procent, co zmusiło Europę do bezpośredniej rywalizacji o dostawy z odbiorcami azjatyckimi. Choć na razie nie ma bezpośredniego ryzyka fizycznego niedoboru gazu, koszt zapewnienia stabilnych dostaw może okazać się bardzo wysoki.
Dla EBC oznacza to powrót dobrze znanego dylematu – droższa energia podnosi inflację, ale jednocześnie osłabia przemysł, konsumpcję i wzrost gospodarczy.
Taki układ zwiększa zmienność euro, ponieważ wyższe oczekiwania dotyczące stóp procentowych zderzają się z pogarszającymi się perspektywami całej gospodarki. Warto jednak zauważyć, że efekt ten pozostaje niekorzystny również dla złotego, powiązanego pośrednio ze wspólną walutą.
Dlaczego jen zyskuje tak szybko?
Japońska waluta pozostaje najmocniejsza spośród głównych walut ostatnich dni, a nocne dane makroekonomiczne dostarczyły kolejnych argumentów za kontynuacją podwyżek stóp procentowych przez Bank Japonii. Finalny odczyt PKB pokazał, że gospodarka w drugim kwartale wzrosła o 0,4 procent względem poprzednich trzech miesięcy, a w ujęciu annualizowanym o 1,4 procent, wobec wstępnie szacowanych 1,1 procent.
Rewizja w górę wynikała przede wszystkim z mniejszego niż zakładano spadku inwestycji przedsiębiorstw, choć konsumpcja prywatna pozostała bez zmian. Jeszcze ważniejszy sygnał przyniosły jednak dane o płacach realnych, które w lipcu wzrosły o 2,4 procent rok do roku. Był to najmocniejszy wynik od maja 2021 roku i już siódmy z rzędu miesiąc poprawy w tym obszarze.
W praktyce te dane wzmacniają oczekiwania rynkowe co do tego, że Bank Japonii we wrześniu podniesie stopę procentową z 1 do 1,25 procent. Para USD/JPY spadła w nocy do poziomu 152,89, najniżej od lutego, a od początku ubiegłego tygodnia jen zyskał około 4,5 procent.
Ruch ten przyspiesza wraz z zamykaniem transakcji typu carry trade oraz uruchamianiem zleceń obronnych przez inwestorów. Władze Japonii podkreślają przy tym dalszą koordynację polityki walutowej ze Stanami Zjednoczonymi. Jeżeli obecna presja się utrzyma, kolejnym celem może stać się poziom 150 jenów za dolara, choć warto dodać, że tak gwałtowne tempo umocnienia zwiększa również ryzyko krótkoterminowego odreagowania.
Chiny biją rekordy, Niemcy zawodzą
Nocne dane handlowe pokazały dwa zupełnie odmienne obrazy sytuacji gospodarczej w Azji i Europie. Chiński eksport wzrósł w sierpniu aż o 25 procent rok do roku, import zwiększył się o 28,2 procent, a nadwyżka handlowa osiągnęła 119,1 mld dolarów. Szczególnie mocno, bo o 42,9 procent, wzrosła wartość eksportu produktów wysokich technologii, co wiąże się z globalnym popytem napędzanym rozwojem sztucznej inteligencji.
Dane te pomogły utrzymać chińskiego juana blisko trzyipółletniego maksimum. Z drugiej strony nie rozwiązują one problemu słabej konsumpcji wewnętrznej oraz ograniczonych inwestycji w samych Chinach, co pozostaje istotnym wyzwaniem dla tamtejszych władz gospodarczych.
Zupełnie inaczej wygląda sytuacja w Niemczech. Lipcowy eksport nieoczekiwanie spadł o 0,8 procent miesiąc do miesiąca, podczas gdy analitycy prognozowali wzrost o 0,1 procent. Import obniżył się aż o 5,7 procent, co podniosło nadwyżkę handlową do 21,3 mld euro. Dla złotego mocne dane z Chin są pewnym wsparciem, natomiast słabszy wynik niemieckiej gospodarki pozostaje istotnym obciążeniem, biorąc pod uwagę bliskie powiązania handlowe Polski z naszym zachodnim sąsiadem.
| Wskaźnik | Chiny | Niemcy |
|---|---|---|
| Zmiana eksportu | +25% r/r | -0,8% m/m |
| Nadwyżka handlowa | 119,1 mld USD | 21,3 mld EUR |
Co dzieje się na głównych parach walutowych?
Mimo tak istotnych wydarzeń reakcja na rynku walutowym pozostaje ograniczona. Para EUR/USD utrzymuje się w pobliżu poziomu 1,162 dolara, EUR/PLN rośnie nieznacznie powyżej 4,31 złotego, a USD/PLN umacnia się do 3,71 złotego. W praktyce oznacza to, że złoty na razie zachowuje relatywny spokój, mimo napięć widocznych na rynku surowców oraz walut azjatyckich.
Do końca sesji kalendarz makroekonomiczny nie przewiduje już publikacji najwyższej rangi. Z tego względu notowania powinny zależeć głównie od globalnych nastrojów, sytuacji na rynku energii oraz pozycjonowania inwestorów przed nadchodzącymi amerykańskimi danymi inflacyjnymi, które w kolejnych dniach mogą okazać się istotnym impulsem dla dalszych ruchów na rynku walutowym.