Słowo „NEET” stało się ostatnimi czasy bardzo chętnie wykorzystywane w sieci internetowej. Z tzw. neetowaniem mamy do czynienia na różnych grupach dyskusyjnych i nie zawsze mamy świadomość tego, co kryje się za tym słowem.
Co oznacza słowo NEET?
NEET to skrót od angielskich słów „Not in Education, Employment or Training„, co w wolnym tłumaczeniu oznacza brak edukacji, zatrudnienia i kształcenia. Jest to dość specyficzne zjawisko społeczne polegające na tym, że osoby określające się statusem „NEET” nie pozostają aktywne zawodowo i nie podejmują żadnych form kształcenia – edukacji czy szkoleń zawodowych.
Do grupy NEET można zaliczyć osoby bezrobotne, które nie szukają pracy, nie kształcą się i pozostają na utrzymaniu osób trzecich – najczęściej rodziców.
Statystyki pokazują, że odsetek społeczeństwa NEET w danych krajach może bardzo znacząco się różnić. W Unii Europejskiej średnia ta wyniosła w 2020 roku 13,2% (w grupie osób 15–24 lat), a średnia dla świata wyniosła z kolei 23,34%. W Polsce natomiast w roku 2020, odsetek osób przebywających na NEET został oszacowany na poziomie 8,63%.
Skąd wzięło się słowo NEET?
Zjawisko NEET zostało określone bardzo późno, bowiem pod koniec lat 1990 na terenie Wielkiej Brytanii. Z biegiem czasu terminologia ta objęła zdecydowaną większość państwa na świecie – w tym Japonię, Koreę Południową, Chiny, Kanadę i Stany Zjednoczone.
NEET a bezrobocie
Bardzo często zjawisko NEET utożsamiane jest z bezrobociem i po części jest to prawda. Niemniej trzeba to nieco doprecyzować. Przede wszystkim osoba przebywająca na NEET wcale nie musi być osobą bezrobotną z formalnego punktu widzenia (zarejestrowana w Urzędzie Pracy). Jednocześnie nie każda młoda osoba bezrobotna może być wprost utożsamiana z omawianym tu zjawiskiem.
NEET – to osoba, która jednocześnie nie pozostaje aktywna zawodowo i w żaden sposób nie kształci się. Tym samym nie można być utożsamiana z osobą bezrobotną zarejestrowaną w Urzędzie Pracy, która może w tym celu aktywnie szkolić się (dalej uczyć, np. studiować zaocznie) lub zwyczajnie pracować na czarno.
Jak wygląda życie na NEET?
Wg opracowania Mazowieckiego Obserwatorium Rynku Pracy, osoby aktualnie przebywające na tzw. NEET spędzają czas:
- przed komputerem lub telewizorem (82%);
- spotykając się ze znajomymi (72%);
- czytając książki i czasopisma (54%);
- na przeglądaniu portali społecznościowych (48%);
- uprawiając sport (43%);
- opiekując się bliskimi (54%).
Co ciekawe, aż 73% osób badanych posiada średnie lub niższe wykształcenie, a aż 90% osób na NEET podjęło w przeszłości jakąkolwiek formę zatrudnienia (umowa o dzieło/zlecenie). Większość badanych bo aż 68% zamieszkuje wsie lub miasta poniżej 50 tys. mieszkańców, a 80% nie pozostaje w związkach formalnych (panna/kawaler).
Z powyższych statystyk wynika, że przeciętny polski NEET to osoba młoda, najczęściej nie będąca w związku z innym osobą, która spędza wolny czas na graniu w gry wideo lub oglądaniu telewizji.
Ryzyko przebywania na NEET
Osoby długotrwale przebywające na tzw. neet-owaniu mogą spotkać się z wieloma przykrymi konsekwencjami osobisto-zawodowymi w przyszłości. Do takich zaliczyć można:
- zwiększone ryzyko wykluczenia społecznego;
- zmniejszone szanse na podjęcie pracy zawodowej;
- utrata pewności siebie;
- ryzyko napięć w najbliższym otoczeniu;
- zwiększone ryzyko uzależnień i problemów zdrowotnych.