Pitagoras to grecki matematyk, filozof oraz mistyk, który urodził się w ok. 572 roku p.n.e. na Samos lub w Sydonie. W ciągu swojego długiego jak na tamte czasy życia (źródła mówią o 80 a nawet 104 latach życia Pitagorasa) stworzył całkiem pokaźny dorobek naukowy. Zaliczyć do niego trzeba tzw. kubek Pitagorasa, nazywany również kielichem sprawiedliwości. Idea tego sprytnego naczynia przetrwała do dzisiaj i kubek sprawiedliwości można zrobić samodzielnie lub po prostu kupić w wielu sklepach. Czym się wyróżnia owy kielich Pitagorasa i dlaczego nazwano go kielichem sprawiedliwości?
Czym jest kubek Pitagorasa?
Kubek sprawiedliwości Pitagorasa to naczynie, którego nie można napełnić po same brzegi. W momencie napełnienia go powyżej wyznaczonego poziomu, cały napój (aż do dna) odprowadzany jest na zewnątrz poprzez specjalny syfon.
Z założenia kielich sprawiedliwości Pitagorasa miał pomóc zachować umiar w piciu wina. Naczynia te wykorzystywane były powszechnie podczas oblężenia greckiej wyspy Samos – zarówno woda, jak i wino były wtedy ściśle racjonowane. Chciwe osoby, które nalewały sobie więcej tego trunku niż inne, zawsze traciły wszystko, bo całość wylewała się dołem kielicha. W dodatku zachłanne osoby zalewały sobie stół lub ubranie winem, które jak wiadomo, pozostawia ciężkie do wywabienia plamy.
Obecnie kubki sprawiedliwości można zamówić przez Internet lub przywieźć je jako pamiątkę z wizyty na Samos.
Jak działa kielich Pitagorasa?
Kubek sprawiedliwości Pitagorasa działa w oparciu o system naczyń połączonych. Podczas napełniania kubka, ciecz wypełnia nie tylko widoczną część naczynia, ale również umieszczoną w jej centralnej części, zagiętą rurkę (syfon). Korzystanie z kubka jest bezpiecznie, dopóki napój nie zostanie przelany nad wskazany poziom. Wtedy wino czy też woda przelewa się przez komorę, tworząc tzw. „lewar hydrauliczny”, co powoduje jej zassanie i odprowadzenie dołem kielicha – aż do samego dna.
Zastosowanie mechanizmu
Schemat działania kubka Pitagorasa znalazł zastosowanie nie tylko w naczyniach, ale również w wielu dziedzinach techniki.
Przykładowo na takiej samej zasadzie działa system dozowania płynu do płukania w pralkach automatycznych. Użytkownik najpierw wlewa odpowiednią ilość płynu do komory, ale nie przekraczając nadrukowanej linii wskazującej poziom maksymalny. Następnie podczas cyklu płukania, do zbiorniczka z płynem dolewana jest woda, przez co poziom cieczy przekracza dopuszczalny limit i całość przedostaje się do bębna pralki na takiej samej zasadzie, co płyn w kielichu Pitagorasa.
Ile kosztuje grecki kielich sprawiedliwości?
Za kubek Pitagorasa o wysokości 105 mm i średnicy 95 mm trzeba zapłacić średnio 90 – 105 zł. Warto zaznaczyć, że w tej cenie powinniśmy otrzymać produkt ręcznie wyrabiany w Grecji. Z pewnością natrafimy na różne wzory i motywy takich kielichów, więc bez trudu dobierzemy naczynie dopasowane do naszych fantazji i upodobań.
