Nowy model gospodarczy oparty na cyrkularności staje się coraz istotniejszym elementem transformacji europejskiej gospodarki. Według danych Eurostatu z 2022 roku, Polska osiągnęła wskaźnik cyrkularności na poziomie 8,4 procent, co plasuje nas poniżej średniej unijnej wynoszącej 11,5 procent.
Nieco bardziej optymistyczne dane przedstawia raport „Circularity Gap Report”, wskazując na poziom 10,4 procent, jednak jednocześnie zwraca uwagę na fakt, że około 90 procent wykorzystywanych w Polsce surowców pochodzi ze źródeł pierwotnych.
Holandia wyznacza standardy w tym zakresie, osiągając imponujący wskaźnik cyrkularności na poziomie 27 procent. Kraj ten przyjął ambitny cel osiągnięcia 50-procentowego poziomu cyrkularności do 2050 roku, demonstrując znaczenie strategicznego planowania w tym obszarze.
Szczególne wyzwania stoją przed branżą odzieżową, gdzie obecnie tylko jeden procent tekstyliów wraca do obiegu gospodarczego. Istotną zmianę ma przynieść nowa regulacja unijna, która od stycznia 2025 roku zobowiąże gminy do prowadzenia selektywnej zbiórki tekstyliów. Jak podkreśla Ewa Janczukowicz-Cichosz, ekspertka ds. zrównoważonego rozwoju w LPP, kluczowe będzie nie tylko samo zbieranie odzieży, ale również odpowiednie jej zabezpieczenie i zagospodarowanie.
Najnowszy „Circular Fashion Index”, analizujący 235 firm odzieżowych, wskazuje na niewielki postęp w działaniach na rzecz gospodarki obiegu zamkniętego, z średnią oceną zaledwie 3,2 punktu. Wynik ten sugeruje, że nawet największe firmy w branży nie podejmują wystarczających działań w kierunku zrównoważonego rozwoju.
Eksperci podkreślają, że skuteczna transformacja w kierunku gospodarki cyrkularnej wymaga systemowych zmian, obejmujących nie tylko regulacje, ale także zachęty dla konsumentów, podobne do tych stosowanych w sektorze elektromobilności. Równie istotna jest edukacja konsumentów w zakresie odpowiedzialnego użytkowania odzieży, czemu służą takie inicjatywy jak kampania LPP „Dbaj o Ubranie”.
Przejście na model cyrkularny wymaga fundamentalnej zmiany w podejściu do produkcji i konsumpcji, wykraczającej poza pojedyncze inicjatywy firm. Niezbędne jest kompleksowe podejście, łączące odpowiednie regulacje prawne, innowacje technologiczne, rozwój infrastruktury oraz aktywne zaangażowanie zarówno producentów, jak i konsumentów.