Ceny węgla energetycznego w Europie idą wyraźnie w górę, a napędza to przede wszystkim drożejący gaz. Magazyny gazu na kontynencie są zapełnione najsłabiej od pięciu lat, a napięcia na Bliskim Wschodzie tylko podsycają obawy o dalsze podwyżki przed sezonem zimowym. Dla polskiej spółki JSW taka sytuacja może oznaczać realną poprawę wyników finansowych.
- Węgiel energetyczny w Europie zdrożał w ubiegłym tygodniu do poziomu 130 dolarów za tonę.
- Europejskie magazyny gazu są zapełnione w zaledwie 64 procentach, co stanowi najniższy wynik od pięciu lat w tym okresie roku.
- Niektóre banki inwestycyjne dopuszczają scenariusz, w którym cena gazu sięgnie 100 euro za MWh jeszcze w tym roku.
- Węgiel pozostaje obecnie tańszy od gazu o około 37 procent, licząc z kosztami emisji CO2.
- Ceny węgla w Polsce są o około 33 procent niższe niż średnia europejska po uwzględnieniu kosztów transportu.
Dlaczego węgiel drożeje razem z gazem?
Rynek surowców energetycznych działa w praktyce jak naczynia połączone. Gdy gaz zaczyna drożeć, elektrownie i zakłady przemysłowe szukają tańszych alternatyw, a jedną z nich pozostaje właśnie węgiel. To zjawisko widać teraz w Europie bardzo wyraźnie.
Jak zaznacza w rozmowie z WNP Jakub Szkopek, analityk Erste Securities, ceny węgla energetycznego wzrosły w ubiegłym tygodniu do 130 dolarów za tonę, a głównym powodem jest właśnie mocny skok cen gazu. Innymi słowy, węgiel podąża za gazem niemal jak cień, a każda zwyżka na rynku LNG szybko przekłada się na wyceny „czarnego złota”.
Magazyny gazu puste jak rzadko kiedy
Sytuacja z zapasami gazu w Europie akurat teraz nie napawa optymizmem. Poziom wypełnienia magazynów wynosi obecnie 64 procent, co oznacza najniższy wynik od pięciu lat w analogicznym okresie roku. Im bliżej zimy, tym presja na uzupełnianie zapasów rośnie, a to zwykle idzie w parze z wyższymi cenami.
Co istotne, na razie nie widać żadnych sygnałów uspokojenia sytuacji na Bliskim Wschodzie, a to właśnie napięcia geopolityczne w tym regionie są jednym z głównych czynników ryzyka dla rynku LNG. W praktyce oznacza to, że każda eskalacja konfliktu może natychmiast przełożyć się na wzrost cen gazu, a w ślad za nim także węgla.
Ceny węgla energetycznego w Europie wzrosły w ubiegłym tygodniu do 130 dol/t, co wynika głównie z drożejącego gazu – zaznacza Jakub Szkopek, analityk Erste Securities.
Warto jednak dodać, że niektóre banki inwestycyjne idą w swoich prognozach jeszcze dalej. Wskazują one, że poziom 100 euro za MWh jest osiągalny dla gazu jeszcze w tym roku, co dla europejskiej energetyki byłoby kolejnym poważnym wyzwaniem.
Ile kosztuje węgiel w porównaniu z gazem?
Mimo ostatnich zwyżek węgiel wciąż zachowuje swoją przewagę cenową nad gazem. Uwzględniając koszty emisji CO2, surowiec ten jest obecnie w Europie tańszy od gazu o około 37 procent. To właśnie ta różnica sprawia, że w wielu przypadkach elektrownie sięgają po węgiel jako rozwiązanie bardziej opłacalne w krótkim terminie.
Z kolei w Polsce sytuacja wygląda jeszcze korzystniej dla odbiorców krajowych. Ceny węgla nad Wisłą są o około 33 procent niższe niż średnia europejska, nawet po doliczeniu kosztów transportu. Poniżej krótkie zestawienie tych różnic.
| Porównanie | Różnica cenowa |
|---|---|
| Węgiel vs gaz w Europie (z kosztami CO2) | węgiel tańszy o ok. 37 proc. |
| Węgiel w Polsce vs Europa (z transportem) | Polska tańsza o ok. 33 proc. |
Co dalej z cenami dla polskiej energetyki?
W kolejnych miesiącach można spodziewać się, że krajowa energetyka będzie bardziej aktywna w uzupełnianiu zapasów węgla przed zimą. Jak podkreśla Jakub Szkopek, taka aktywność może przełożyć się na wzrost lokalnych cen surowca dla sektora energetycznego. W praktyce oznacza to, że nawet relatywnie korzystne dziś ceny w Polsce mogą zacząć się zbliżać do poziomów europejskich.
Nie bez znaczenia pozostaje też czynnik klimatyczny. W 2026 roku prognozowany jest silniejszy efekt El Niño, który wpływa na temperatury oraz popyt na surowce energetyczne w Azji. Zależnie od skali tego zjawiska, popyt na węgiel i gaz w skali globalnej może dodatkowo wzrosnąć, co pośrednio odbije się także na cenach w Europie.
Szansa dla JSW na lepsze wyniki?
Rosnące ceny węgla energetycznego to nie tylko wyzwanie dla odbiorców, ale też potencjalna szansa dla producentów surowca. W tym kontekście wymienia się przede wszystkim Jastrzębską Spółkę Węglową, dla której wyższe notowania „czarnego złota” mogą oznaczać poprawę wyników finansowych.
Warto jednak zaznaczyć, że wiele będzie zależało od tego, jak długo utrzyma się obecna presja cenowa na rynku gazu. Jeśli napięcia geopolityczne na Bliskim Wschodzie złagodnieją, a magazyny gazu w Europie zaczną się szybciej zapełniać, presja na ceny węgla może częściowo osłabnąć jeszcze przed szczytem sezonu zimowego.